21. Yüzyıl`ın enerji kaynağı olarak görülüyor. Bor, sanayide 4 binden fazla alanda kullanılıyor. ABD ve Türkiye`de bulunan borun çıkarılmaya en uygun rezerv olması nedeniyle de, dünya bor pazarı Türkiye ve ABD tarafından belirleniyor
BİR dönem özelleştirme tartışmaları yapılan, son dönemde ise kimi çevreler tarafından muhtemel bir savaşın gerekçelerinden biri olarak gösterilen bor madeninin önemi giderek artıyor. Dünya bor rezervinin önemli bir bölümü ise Türkiye`de. Resmi verilere göre, dünya bor rezervinin yüzde 64`ünün Türkiye`de bulunduğu tahmin ediliyor. Kalan bor rezervinin yüzde 11`i Rusya`da, yüzde 10`u
Güney Amerika`da, yüzde 9`u ABD`de, yüzde 4`ü
Çin`de ve yüzde 2`si
Kazakistan`da bulunuyor. Ancak, ABD ve Türkiye`de bulunan borun çıkarılmaya ve işlenmeye en uygun rezerv olması nedeniyle, dünya bor pazarı Türkiye ve ABD tarafından belirleniyor.||Araştırmalar, ABD`de bulunan bor rezervlerinin 10-15 yıllık ömrünün kaldığını ortaya koyuyor. Yaklaşık 130 yıldır bor rezervlerini işleyen ABD, aynı zamanda petrole alternatif yakıtlar için araştırma yapıyor. Bu çerçevede, hidrojen enerjisinin alternatif enerji kaynağı olarak kullanılmasına yönelik araştırmalara 1 milyar 200 bin dolar ayrıldı. Ancak, hidrojen enerjisinin depolanması ve kullanımı aşamasında bor madenine olan ihtiyaç daha da artacak. Ayrıca, bor madeninin çeşitli kimyasal bilişenlerle birlikte, alternatif enerji kaynağı olarak kullanılmasına ilişkin araştırmalar da yürütülüyor.
Bor gelirini ABD alıyor||İşlenmiş bor ürünleri ile birlikte yıllık dünya bor pazarı 50-60 milyar dolar düzeyinde gerçekleşiyor. Ham borun pazar hacmi ise 1 milyar 200 milyon dolar seviyesinde. Ancak dünya ham bor rezervlerinin büyük bölümünün bulunduğu Türkiye`nin yıllık üretim geliri 300 milyon dolarda kalıyor. Verilere göre, dünya bor üretiminin yüzde 30`luk kısmı Türkiye tarafından yapılırken, yüzde 45`lik kısmı ABD tarafından gerçekleştiriliyor. Buna karşılık, ABD bor gelirinin ortalama yüzde 55-60`lık bölümünü elde ediyor. Bor üretiminde yüksek teknolojiden faydalanan ABD, işlenmiş boru piyasaya sürmesi nedeniyle, gelirin önemli bir bölümünü alıyor. Ancak, Türkiye`nin piyasaya sürdüğü borun ham olması ve işlenirken yüksek maliyet gerektirmesi fiyatların da düşük tutulmasına yol açıyor.||Sanayi sektöründe önemli bir yeri olan bor, `sanayinin tuzu` olarak adlandırılıyor. 4 binden fazla alanda kullanılan bor madeninden uzay ve nükleer teknoloji, bilişim sektörü, savaş sanayi, tarım, kozmetik, cam, seramik, deterjan, sağlık sektörlerinde faydalanılıyor. Borun kullanım alanları arasında fiber optik, kozmetik, kauçuk ve plastik sanayi, fotoğrafçılık, patlayıcı maddeler, antifirizler ve hidrolik yağlar, petrol boyaları, kompozit malzemeler, manyetik cihazlar, moleküler biyoloji, mumyalama da bulunuyor. Ancak, bor madeni gelişmiş ülkelerin araştırmalarını artırdığı nano-teknolojinin de vazgeçilmezleri arasında yer alıyor. Bu arada, Çin başta olmak üzere sanayi hamlesinde bulunan ülkelerin bor ihtiyacı da artıyor.||`Savaşların nedeni hammadde`||Türkİye Maden Mühendisleri Odası Başkanı Mehmet Torun da, bor madeninin öneminin giderek arttığını söyledi.
Ülkelerarası savaşların temelinde hammadde ve enerji kaynaklarının paylaşımının yattığını belirten Torun, `Bu nedenle bor bir savaş nedeni olabilir. Ayrıca, bor geleceğin madeni olarak düşünülüyor. Bor stratejik bir ürün` dedi. Borun petrole alternatif olabileceğini anlatan torun, `Dünya petrol rezervlerinin 30-40 yıllık ömrü kaldı. Kaynak:HO
Tercüman